ï 2 7	Qùæft. & Comment, in Genefim.	12 8
los faceffant, Acredines effe ili,caput illorum muf-culorum conftituant.Vnde cerebrum,freut & aliæ partes, fuarum membranarum beneficio, quæ eriî
in neruis duplices exiftunt,in totum corpus,& fin-aulas illius partes diffunditur,vtvbique fenfu'S,mo• tus, pulfus, & nutritio adeffe poffir. Quæ licet in præfentia latius pcrtraélare nolim,quia Laurétius, Acalijmulti eaomnia fufiffimis, & elegantiffimis verbis deferibunt,attamen illa pauca.quçhîcàno-bis dièta fune, fatis oftenduntneccffariò diuiná fa-piehtiam conftituendameffe, quæ opus illudhu-manú tam admirabile excogirauit,atque produxit.
Nec folum id in homine,verum etiam in animali quopiam admirare,in quo prædiétas funâiones il-la tria vifecra obeunt. Quid obfecro maiori di-gnum admiratione,fi culicem infpicias,inquohe-■par, cor, & cerebrum cum venis, arteriis,arque
Culicisbc- neruis adcffecerrumeft. Illius mihineruos,muf-par, cor, & cu]os, & arterias enu mera; quod fi nequeas,& טס-cerebrum. nej homines j״ opere tam. paruo tanta miracula fufpiciant,&præ nimia admirationeobílupefeant, curnon fateris artificem,qui membra illa tam fub-tilia compegit; Infuper contemplare partes ani-mantium externas,quàm aptæ f1nt,& quàmperfe-étc accommodatæ advfus fuos, quàm expeditos motus habeant ;quomodo auium roftrum prova-rio paftu futriendo , variifque exercitiis figuram, quantitatem, atque duritiem variet; quanta fit in animaJib’diuerfitas; quot fintpifciumfpecies,quç profcélò ram nrultæ flint, tamque variar, vtdiuini pi/cium	numinis fapientiam plurimum commendent. Tot
/pecie» cnim ibi colorum differentiæ, rotfiguræ planis, propemo- concau¿Sjlongis,lunatis, in orbem circumaélïs.di-
jimm ni	orbc ca.gS־]n jorfura e]atjSjJ^uibus,rugaris,
ïiguræ pi- deridilatis,ftriaiis,vertice muricatim intorto,mar-(cium va- gineinmucronememiffo, foris effufo,intus repli-riæ, quod cato;diftinftione virgulata, crinita,crifpà, canicu-' onchis vi- îatim.peélinatim diuifa,imbricarim vndara,cácel-eft, latimreticulata,inobliquum,inreilumexpanfa,
quas ma- denfata,porreóla, finuata ;breui nodo ligatis, folo ״noAudio Jatereconnexis,adplaufumapertis,adbuccinam plurimi co- recurl1¡s,inquit p]jn. 1.9. c. j$.vt nemo pilees illos iìh^Mufica omnes fimul pofiros afpicere poffit,quinon fatea-fuadeco■ tur mentem infinitam elledebere, cuius ope faéli rent. finr. Nitor,inquit, & paritas in plerifque incredi-Plinius. hilis, omnia vincens auri, & argenti metalla, nifi
longiffimoæuo nonobfolefeens.
Omitto arma, quibus animal quodlibet vtitur;
Inflóla va- ¿nfc(qorum.atq. vermicuiorúinfinitá prope multi-tudinem in aere,fluminibus,ftagnis,pratis, & aliis terræ locis a llate perfonátem, in quibus omnia ad miracultipulchra; Plantarum fabrica taceo,earúq, radices,ramos,frondes, fniétus,vires, vim medullæ genitale, Acc. vt offenda illa omnia, quæhaétenus attulimus,ob aliquem finé agere, ad qué omnia ré-
Omnia té- dunt ordinatiffimè. QuiCunquefuntinmúdofuBS dunt in fi- vires,& operationes babér,quæ vel in operatis,vel ñcm. alteriuscommodiim viisadeo congruis tédunr, vt nullaartepoiTmtaptiùs;atqui finé illum,media,vel horum cum fine proportione minime cognofcút, igitur ab aliqua mente fuperioriconcipi, atque di-rigi neceffeell,quomodo enim aliquid in finéordi-natè tendere poteft, nifi fuerit aliquis, qui media adidapta, atque neceffaria.cognofcat, & ordinet?
Creatura Omnes igitur creaturç mentis expertes lunthoro-per"«5ho- log’oruminftar,quæquidcmordinatètendunt ad tologio horarum fpatia indicanda,fcd quia finem huc non coliaese.	concipiunt,neque fe ad illum difponcrc valent,ne-
!	ceffario ab aliquo hæc omnia feiere difponi debér,
Q.iiocî auté omnia finem aliquem fpeílet ex סט-tú,& illuminatione coelorum, ex vi feminum for-matrice, animantium operationibus, & induftria, manife Ilius eft,qua vt probatione indigeat; enim-uerofydera influunt,&illuminant, vt mari terræq; fecunditatem concilient.-vis feminalis,feu forma-1 trix,quæ in ipfis herbarum feminibus fuos ignicu-los aperit ad operisfui,herbævidelicetproducen-dæ.finemtamlongo, & ordinaro operepertingic, vt calidum femen mente prædittim, & æternura Hippocrates exiftiffiarit !.mai mfxât ftatim initio, Jhtùliiï/Mi'j	¿tai um nSiai faroéi rutula Hippocra-
15 «/!¡זו.¿ att'fii'•à «'־ftrx) traila ¿1» orra,¿ va	tcs'
l.Mihiquidévidetur,qu0dvocalnus calidum, ¡m- Seminis mortaleeffe.cunítáq.intelbgere.viderej&audire, virtus mí-fentiréque omnia tum præfentia tú futura. Quibus verbis fatis fatetur ea minime fieri pofle abfque sú-ma intelligentia, quæ vi calidi illius efficiuntur.
Quis enim non aifererct penicillo vim aliquam Virtus for-intelligentem præefle,fi penicillusfemouereinci- matrix p<-peret, & coloribus imbutus lineamenta facieihu- c0' manæprimùm rudia duceret ,'deinde Angulas par- ettut’ tes expoliret,formaret oculos, genas attolleret,fi-guraretnafum, oris hiatum defignaret, & citera perageret,quæ ratio piéluræ defiderar. At loge plu-ra facit vis feminaria, quæ velut artis diuinæ vedi-gium,perinde operatur, ac fi arte praedita foret, ad eum fere modum, quo penicillus tabellam ad vm-bilicum fuis omnibus pi ¿turis ornatam deduceret, fi penicillo vim permanentem fuæ artis piilor
imprimeret.
Sanèproportio tam admirabilis inter vim illa for-matrice, corpusformandum,&animamintrodu-cendam inuenitur,vt eam nemo prçter Deum in-rclligere,Atinuenire potuerit,na tale animalis cor-pufculum eife debet, quale requirit anima ad pro-prias funciones obeundas,hinc fit v t tanta fit cor-porú quáta animarú diuerfitas. N emo igitur agno-fcit,quale debeat effe corpus,nifi qui perfpeélá ha-bucritanimæinttoducédæ natura. Surgat Atheus, Atheiim atquemihi,f1poffit,refpondeat,quotinfomicç'pe- formica dibus internodia,quot in fingala crura nerui,quot, conuincit. venæ,& arreriæ deducendæ lunr,quantæ magnila-dinis oculi fieri debent, quot in eis tunicæ cuiufue coloris,quot humores ,nerui optici quan tum longi effe debent.?Deus bone qui fieri poteft,vthomun-cio in autorem naturæ infurgat, qui nequidé for-micæ naturam, aut partes agnofeere valet, etiam fi pertotam vitam huic (ludio vacet diligentiffimc.
Prætcrea femen ad corpus faciendum fummam Mira prò-proportionem habere debet,vtillud tale conficiat, P0Iti0 ani" quale poftuiat animafliinc fit,vt is folus totam cor-porisilruéhiràaccuratècognofcat.quivim forma- X’ tricé inftiruit, etenim ficut in anima, velut in caufa finali,larct toraratio ftruéluræ corporis, cuiproin-de perfeélè commenfum elfe debet, ita in vi fern¡-naii laret eiufdem ftruéluræ ratio,vt in propria, & adæquata caufa effeélrice. Quæ tria ab eodem au-tore ìnflituta funt. Vides ergo aliquam inte! !¡gen-tiam admittendam elfe,quæ vim illam feminariam in finem dirigat. Idem in femine plantarum, &ar-borum videre eft,quod cum trunco,ramis,frondi-bus,floribus, & fruéluperfeélam rationem, feu proportionem obferuare debet.
Licet auté animalia ad paílú,atque generationem moueanrur, nihil tarnende fine cogitanr, ad quem Cur anima« inftituræ fune, nec enim cóncúbuntjVtfpecié pro- lta ^c1ant» pagét,autcomedút,vtferuentindiuiduú,fedadcas pera• adioncsmouétur.quiamodoeófufotárúfubfpecie gunt" '
canuenientis